قند و جوش: شیرینی واقعاً جوش ایجاد می‌کند؟

این باور رایج است که شیرینی جوش می‌زند. پژوهش‌ها دربارهٔ این باور چیزهایی گفته‌اند، اما جوابشان ساده نیست. در این مطلب فقط چیزی را می‌گوییم که منبع معتبر دارد، با همهٔ اما و اگرهایش.

«شاخص گلایسمی» یعنی چه؟

شاخص گلایسمی (GI) نشان می‌دهد یک غذا قند خون را چقدر سریع بالا می‌برد. غذاهای «پرگلایسمی» قند خون را سریع بالا می‌برند و غذاهای «کم‌گلایسمی» آهسته.

انجمن متخصصان پوست آمریکا (AAD) این مثال‌ها را آورده است:

چرا قند ممکن است جوش را بیشتر کند؟

متخصصان یک سازوکار احتمالی را مطرح کرده‌اند. به گفتهٔ AAD بالا رفتن سریع قند خون باعث التهاب می‌شود و تولید چربی پوست را بیشتر می‌کند. DermNet هم می‌گوید غذاهای پرگلایسمی انسولین را بالا می‌برند و این ممکن است تولید چربی پوست را بیشتر کند. چربی بیشتر یعنی احتمال بیشتر بسته شدن منافذ.

این یک توضیح احتمالی است و هنوز کامل ثابت نشده است.

پژوهش‌ها چه نشان داده‌اند؟

یک کارآزمایی بالینی در استرالیا

در این پژوهش، ۴۳ پسر و مرد جوان ۱۵ تا ۲۵ ساله به دو گروه تقسیم شدند. یک گروه ۱۲ هفته رژیم کم‌گلایسمی گرفت و گروه دیگر رژیم معمول. تعداد جوش‌ها در گروه رژیم کم‌گلایسمی بیشتر کم شد.

اما: گروه رژیم کم‌گلایسمی وزن هم کم کرد. خود نویسندگان گفتند نمی‌شود اثر کاهش وزن را از اثر رژیم جدا کرد. نمونه هم کوچک بود و فقط شامل مردها.

یک مرور سیستماتیک در سال ۲۰۲۲

پژوهشگران ۳۴ مطالعه را بررسی کردند. نتیجه گرفتند رژیم پرگلایسمی با جوش بیشتر و شدیدتر ارتباط دارد و اثرش را «کم ولی معنادار» توصیف کردند. آن‌ها هم گفتند کارآزمایی‌های بیشتری لازم است.

انجمن‌های پوست چه می‌گویند؟

• انجمن متخصصان پوست بریتانیا (BAD): رژیم پرگلایسمی، مثل قند و شیرینی، نان سفید، سیب‌زمینی و برنج سفید، ممکن است جوش را ایجاد یا بدتر کند و تغییر به رژیم کم‌گلایسمی ممکن است جوش‌ها را کمتر کند.
• AAD: چند پژوهش کوچک نشان می‌دهند رژیم کم‌گلایسمی ممکن است جوش را کم کند. اما پژوهش‌های دیگر ارتباطی پیدا نکردند و پژوهش بیشتری لازم است.
• DermNet: شواهد «ضعیف» است و کیفیت پژوهش‌ها مورد انتقاد بوده است. بررسی نقش غذا در جوش بسیار دشوار است.
• Cleveland Clinic: بعضی پژوهش‌ها رژیم پرقند را با جوش مرتبط دانسته‌اند.

شکلات، لبنیات و پروتئین وی چطور؟

پس چه باید کرد؟

1. به بدن خود دقت کنید. AAD و BAD هر دو پیشنهاد می‌کنند ببینید آیا بعد از غذای خاصی جوش شما بیشتر می‌شود. می‌توانید آن غذا را چند روز تا یک ماه کنار بگذارید و نتیجه را ببینید.
2. گروه غذایی را کامل حذف نکنید. BAD توصیه می‌کند پیش از اینکه یک گروه غذایی را برای همیشه کنار بگذارید، با پزشک مشورت کنید، چون ممکن است دچار کمبود مواد مغذی شوید.
3. رژیم متعادل. Cleveland Clinic و DermNet رژیم متعادل با میوه و سبزی فراوان را پیشنهاد می‌کنند.
4. مراقبت پوست را ادامه دهید. به گفتهٔ AAD رژیم به‌تنهایی کافی نیست. شست‌وشوی ملایم، محصولات غیرکومدوژنیک و دست نزدن به جوش همچنان اصل کار است. صفحهٔ پوست مستعد جوش را ببینید.
5. صبور باشید. BAD می‌گوید به هر روش مراقبتی دست‌کم دو ماه فرصت بدهید.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟

• اگر جوش‌ها زیاد، عمیق یا دردناک هستند
• اگر جای جوش روی پوست می‌ماند
• اگر بعد از دو ماه مراقبت درست بهتر نشدید
• اگر می‌خواهید یک گروه غذایی را کامل حذف کنید
• اگر جوش روی اعتمادبه‌نفس یا حال شما اثر گذاشته است

جمع‌بندی

رژیم پرقند احتمالاً در بعضی افراد جوش را بدتر می‌کند، اما اثرش کم است و همه یکسان واکنش نشان نمی‌دهند. اگر می‌خواهید امتحان کنید، می‌توانید مدتی نوشیدنی شیرین و شیرینی را کمتر کنید و نتیجه را ببینید، اما این کار جای مراقبت پوست را نمی‌گیرد. اگر پوست شما چرب است، پوست چرب و مراقبت پوست چرب را هم بخوانید.